Ýaşymyz geçdigiçe süňklerimiz ejizleşýär we döwülmäge meýilli bolýar, häzirki bejergiler bolsa süňk dykyzlygyny diňe az mukdarda ýokarlandyryp bilýär. Bu mesele, esasan, osteoporozyň esasy sebäbiniň (süňk massasynyň we dykyzlygynyň peselmegi) belli däldigi sebäpli ýüze çykýar.
Ýakynda awstraliýaly alymlar ylmy barlaglaryň netijelerini Gerontologiýa žurnalynda çap etdiler: A seriýasy: NMN adam süňk öýjükleriniň garramagyny azaldyp we osteoporozly syçanlarda süňküň sagalmagyna ýardam berip biler. Awtorlar: "Bu netijeler NMN-iň osteoporozyň öňüni almak we osteoporozly gartaşan adamlarda süňküň sagalmagyny güýçlendirmek üçin netijeli we mümkin bolan terapewtiki kandidatdygyny görkezýär" - diýdiler.
一、NMNosteoblastlaryň ýaşlanmagyna ýardam edýär we süňkleriň ululygyny artdyrýar
Adam bedenindäki beýleki organlar ýaly, süňkler hem diri öýjüklerden emele gelýär. Şonuň üçin köne we zeper ýeten süňkler yzygiderli täzeleri bilen çalşyrylýar. Şeýle-de bolsa, ýaşymyz artdygyça, osteoblastlar az bolýar, sebäbi adaty osteoblastlar garraýan öýjüklere öwrülýär. Adatça garramak prosesini öňe sürýän garraýan öýjükler täze süňk döredip bilmeýärler, bu bolsa osteoporoza getirýär.
Awstraliýaly alymlar adam osteoblastlaryny öwrenmek arkaly NMN-iň osteoporoza täsirini öwrendiler. Garramagy döretmek üçin alymlar osteoblastlary TNF-⍺ atly iltihaby döredýän faktora sezewar etdiler. TNF-⍺ garramagy çaltlaşdyrsa-da, NMN bilen bejergi garramagy tas 3 esse azaldy we netijeler NMN-iň garraýan osteoblastlary azaldandygyny görkezdi.
Sagdyn osteoblastlar ýetişen süňk öýjüklerine öwrülmek arkaly täze süňk dokumasyny emele getirýär. Barlagçylar TNF-⍺ bilen garramagyň ýetişen süňk öýjükleriniň sanyny azaltdygyny anykladylar. Şeýle-de bolsa, NMN ýetişen süňk öýjükleriniň sanyny artdyrdy we netijeler NMN-iň süňk emele gelmegine ýardam edip biljekdigini görkezýär.
Netijeler muny anyklandan soňNMNgarraýan osteoblastlary azaldyp we olaryň ýetişen süňk öýjüklerine öwrülmegine ýardam edip biljekdigini göz öňünde tutup, alymlar munuň diri organizmlerde bolup biljekdigini ýa-da bolmajakdygyny barladylar. Munuň üçin olar dişi syçanlaryň ýumurtgalyklaryny aýyrdylar we olaryň bud süňklerini döwdüler, netijede osteoporoz üçin häsiýetli bolan süňk massasynyň ýitmegine sebäp boldular.
NMN-iň osteoporoza täsirini barlamak üçin, alymlar osteoporozly syçanlara 2 aýlap günde 400 mg/kg NMN sanjym etdiler. Osteoporozly syçanlaryň süňk massasynyň artandygy anyklandy, bu bolsa NMN-iň osteoporozyň alamatlaryny bölekleýin tersine öwürýändigini görkezýär. Adam osteoblast maglumatlary bilen utgaşdyrylanda, bu NMN-iň süňk emele gelmegini artdyrmak arkaly osteoporozy bejerip biljekdigini aňladýar.
N NMN-iň süňk güýçlendiriji täsirleri
Barlaglaryň netijeleri şuny görkezýärNMNsüňküň emele gelmegine ýardam edip biler. Muny birnäçe usul bilen, şol sanda süňküň emele gelmegi üçin möhüm bolan süňk kök öýjüklerini we süňküň emele gelmegi üçin möhüm bolan NAD+-y ýaşartmak arkaly amala aşyrýan ýaly. Süňk kök öýjükleri osteoblastlara tapawutlanýar we ylmy işgärler NMN-iň osteoblastlary hem ýaşardyp biljekdigini görkezdiler.
Bu netijeler NMN-iň süňk emele gelme ýolundaky köp süňk öýjükleriniň saglygyny gowulandyrmak arkaly süňk emele gelmegini artdyryp biljekdigini görkezýär. NMN-iň osteoporozly adamlarda süňk emele gelmegini höweslendirip biljekdigini görkezýän ylmy-barlag netijeleri bolmasa-da, NMN-iň ýaş bilen ýüze çykýan süňküň ösüşiniň öňüni alyp biljekdigi mümkin.
Ýerleşdirilen wagty: 2024-nji ýylyň 18-nji ýanwary